Militair medisch onderzoek ten dienste van iedereen

Ontwikkeld om tegemoet te komen aan de specifieke uitdagingen van Defensie, levert het onderzoek van de Medische Dienst voordelen op die veel verder reiken dan het militaire domein. Van de strijd tegen antibioticaresistentie tot fysieke revalidatie en van mentale gezondheid tot geneeskunde in extreme omgevingen: deze ontwikkelingen dragen bij aan het welzijn van de hele samenleving.

Het militair-medische domein wordt geconfronteerd met bijzonder veeleisende situaties: complexe verwondingen, ernstige infecties, inzet in extreme omgevingen en de opvang van psychologische trauma’s. Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, voert de Medische Dienst onderzoek in tal van domeinen, met een impact die verder reikt dan alleen het militaire domein.

“De oplossingen die in dit kader worden ontwikkeld, komen niet alleen de militaire wereld ten goede, maar ook civiele patiënten en de volksgezondheid”, benadrukt kolonel Damien Van Tiggelen, specialist Onderzoek en Ontwikkeling binnen de Medische Dienst van Defensie.

Bacteriofagen, een veelbelovende oplossing tegen antibioticaresistentie

Antibioticaresistentie is vandaag een grote uitdaging voor de volksgezondheid. Steeds meer bacteriën ontwikkelen mechanismen die hen bestand maken tegen klassieke behandelingen, waardoor sommige infecties moeilijker te behandelen zijn.

Onder de meest veelbelovende oplossingen bevindt zich de fagotherapie. Bacteriofagen, of ‘fagen’, zijn natuurlijke virussen die uitsluitend bacteriën infecteren. In tegenstelling tot antibiotica werken ze zeer gericht: ze kunnen een specifieke bacterie uitschakelen zonder de nuttige bacteriën in het lichaam aan te tasten.

 “Dr. Jean Paul Pirnay, hoofd van het microbiologielaboratorium (LabMCT) van het Militair Hospitaal Koningin Astrid (MHKA), zou ons uitleggen dat fagen oeroude virussen zijn en dat hun therapeutische toepassingen vandaag opnieuw sterk in de belangstelling staan”, vervolgt kolonel Van Tiggelen.

Expertise in tal van domeinen

Bacteriofagen vormen slechts één van de onderzoeksrichtingen van de Medische Dienst. Andere programma’s richten zich op even belangrijke domeinen, zoals vaccins, bloedproducten, geneeskunde in extreme omgevingen, waaronder duikgeneeskunde, en mentale gezondheid, met bijzondere aandacht voor posttraumatische stress.

“Militair medisch onderzoek beperkt zich niet tot één specifiek domein, maar omvat uiteenlopende onderzoeken die zowel ten dienste staan van Defensie als van de samenleving”, benadrukt kolonel Van Tiggelen nogmaals.

Van revalidatie tot menselijke prestaties

Fysische geneeskunde, revalidatie en menselijke prestaties vormen ook een belangrijk onderzoeksdomein. In het Centrum voor Fysische Geneeskunde en Revalidatie van het MHKA werkt Maaike Polspoel onder meer aan onderzoek naar de meting van fysieke activiteit en belasting bij militair personeel.

Deze studies maken het mogelijk om achteruitgang van de fysieke conditie te vermijden, de opvolging van de fysieke conditie te verbeteren, revalidatieprogramma’s bij te sturen en de gezondheid op het werk te bevorderen. De opgedane kennis kan ook worden toegepast in de civiele sector, onder meer op het vlak van revalidatie, preventie en de promotie van fysieke activiteiten.

Investeren voor iedereen

Of het nu gaat om de strijd tegen resistente infecties, het verbeteren van de behandeling van psychologische trauma’s of het beter begrijpen van menselijke prestaties: het onderzoek binnen de Medische Dienst heeft een dubbel doel. Het komt tegemoet aan de behoeften van Defensie en levert tegelijk voordelen op voor de samenleving.